ထိုင္းေရာက္ျမန္မာလုပ္သားမ်ား သက္ေသခံလက္မွတ္ ၾကန္႔ၾကာေန၍ အခက္ေတြ႕

ထိုင္းႏိုင္ငံ မဟာခ်ဳိင္ရွိ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားက သက္တမ္းကုန္ဆုံးလုနီးေနေသာ ပန္းေရာင္ကတ္မ်ားကို ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၅ ရက္က ျပသေနစဥ္ (ဓာတ္ပံု − ၿငိမ္းခ်မ္း)

ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ ပန္းေရာင္ကတ္ကိုင္ေဆာင္ထား ေသာ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအား မည္သူမည္ဝါျဖစ္ေၾကာင္း သက္ ေသခံလက္မွတ္(CI)ထုတ္ေပးမႈ အစီအစဥ္ ၾကန္႔ၾကာေနျခင္း ေၾကာင့္ ကတ္သက္တမ္းကုန္ဆံုး ေနသည့္ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားေန႔ စဥ္ရာႏွင့္ခ်ီ၍ ဒုကၡေရာက္ေန သည္။

ထုိင္းႏိုင္ငံတြင္ ပန္းေရာင္ ကတ္ကိုင္ေဆာင္ထားေသာ ျမန္ မာလုပ္သားရွစ္သိန္းခန္႔ရွိၿပီး အ ဆိုပါကတ္ ကိုင္ေဆာင္ထားသူ မ်ားသည္ ယခုႏွစ္ဆန္းကစ၍ သက္တမ္းကုန္ဆံုးခဲ့ကာ မတ္ လ၌ ပန္းေရာင္ကတ္ကိုင္ေဆာင္ ထားသူအားလံုး သက္တမ္းကုန္ ဆံုးၾကမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုိင္း ေရာက္ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားက ေျပာသည္။

ထို႔အျပင္ ယခင္ႏွစ္မ်ားက ေလးႏွစ္သက္တမ္းစာအုပ္(ခရမ္း ေရာင္)ႏွင့္ ေျခာက္ႏွစ္သက္တမ္း စာအုပ္(အနီေရာင္)ကိုင္ေဆာင္ ထားသူမ်ားမွာလည္း တစ္ေန႔ လွ်င္ စာအုပ္ရာႏွင့္ခ်ီ၍

သက္တမ္းကုန္ဆံုးေနေၾကာင္း ထုိင္းေရာက္ ျမန္မာအလုပ္သမား မ်ားက ေျပာသည္။

ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ ေလးႏွစ္ႏွင့္ ေျခာက္ႏွစ္စာအုပ္ ကိုင္ေဆာင္ ထားသည့္ ျမန္မာလုပ္သားတစ္ သန္းခြဲေက်ာ္ရွိေနသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ပန္းေရာင္ကတ္ ကိုင္ေဆာင္သူ ရွစ္သိန္းႏွင့္ ေလး ႏွစ္ႏွင့္ေျခာက္ႏွစ္စာအုပ္အသီး သီးကိုင္ေဆာင္ထားသူ တစ္သန္း ခြဲ၊ စုစုေပါင္း ျမန္မာလုပ္သားႏွစ္ သန္းခြဲခန္႔သည္ ကတ္သက္တမ္း မ်ား ကုန္ဆံုးေနသျဖင့္ ထုိင္းရဲတပ္ ဖြဲ႕ဖမ္းဆီးျခင္းမခံရေစရန္ အျပင္သို႔ မထြက္ရဲေတာ့ဘဲ အိမ္တြင္း ေအာင္းေနၾကေၾကာင္း ထုိင္း ေရာက္ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားက ေျပာသည္။

ပန္းေရာင္ကတ္ကိုင္ေဆာင္ ထားသူမ်ားသည္ ယင္းကတ္ျပဳ လုပ္ထားသည့္ ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း သာ ေနထုိင္အလုပ္လုပ္ကိုင္ၾကရ မည္ျဖစ္ၿပီး နယ္ေက်ာ္ျဖတ္သြား လာပါက ထုိင္းရဲတပ္ဖြဲ႕၏ဖမ္းဆီး ျခင္း ခံရမည္ျဖစ္သည္။ ထုိ႔အျပင္ ၎တို႔သည္ အလုပ္ရွာရာတြင္ လည္း ခက္ခဲေၾကာင္း ယင္းကတ္ ကိုင္ေဆာင္ေသာ ျမန္မာလုပ္သား က ေျပာသည္။

ထိုအခ်က္မ်ားေၾကာင့္ လက္ရွိ သက္တမ္းရွိေနေသာ ပန္းေရာင္ကတ္ကိုင္ေဆာင္သူမ်ားကလည္း သက္ေသခံလက္မွတ္ ထုတ္ေပး မည့္ ရက္ကို ေစာင့္ေမွ်ာ္ေန ေၾကာင္း ၎တို႔က ေျပာသည္။

‘‘ကြၽန္ေတာ့္မွာ ပန္းေရာင္ ကတ္သက္တမ္း က်န္ေနေသး တယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီပန္းေရာင္ကတ္ က ဘာမွ လုပ္မရဘူး။ ကြၽန္ေတာ္ အခု မဟာခ်ိဳင္ကေန ဘန္ေကာက္ကို သြားမယ္ဆိုရင္ အဖမ္းခံရ မယ္။ ေနာက္ၿပီး ျမန္မာျပည္အိမ္ အလည္ျပန္လုိ႔လည္း မရဘူး။ ကြၽန္ေတာ့္ထက္ အခက္ေတြ႕ေန သူေတြက အခုလက္ရွိမွာ သက္ တမ္းကုန္ေနတဲ့သူေတြပဲ။ CI ထုတ္ေပးမယ့္ေန႔ကိုသာ ေမွ်ာ္ေန ၾကတာ။ CI သာရရင္ ဘာမွ မလို ေတာ့ဘူး။ ရြာျပန္လည္းရတယ္။ အလုပ္ ေျပာင္းလုပ္လည္းရ တယ္။ အခုေတာ့ CI သံက ဘာမွ မၾကားရဘူး’’ဟု မဟာခ်ိဳင္ၿမိဳ႕တြင္အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနေသာ အသက္ (၃၀)အရြယ္ ကိုမင္းမင္းထုိက္က ေျပာသည္။

‘‘ပန္းေရာင္သက္တမ္းက လည္း ကုန္ေနၿပီ။ ထုတ္ေပးမယ့္ အသံကလည္း မၾကားရေသးဘူး ေလ။ သက္တမ္းကုန္ေနေတာ့ အျပင္လည္း မထြက္ရဲဘူး။ ေနာက္ၿပီး ကိုယ္ဝန္လည္းရွိေန ေတာ့ အလုပ္ရွင္ကလည္း အလုပ္မခိုင္းေတာ့ဘူး။ ဒုကၡက ေတာ္ ေတာ္ေလးေရာက္ေနတယ္’’ဟု ထုိင္းႏိုင္ငံ မဟာခ်ိဳင္ၿမိဳ႕တြင္ ရွစ္ ႏွစ္ၾကာေနထိုင္လာသူ မစန္းစန္း ေအးက ေျပာသည္။

၎ကဲ့သို႔ ပန္းေရာင္ကတ္ သက္တမ္းကုန္ေနသည့္ အလုပ္ လုပ္ေဖာ္သူငယ္ခ်င္း အမ်ားအ ျပားရွိေနေၾကာင္း မစန္းစန္းေအး က ဆက္လက္ေျပာသည္။

ထိုအခက္အခဲမ်ားကို ေျဖ ရွင္းရန္ ထုိင္းအစိုးရႏွင့္ ျမန္မာအ စိုးရတို႔ ညႇိႏိႈင္းရာ ပန္းေရာင္ကတ္ ကိုင္ေဆာင္ထားေသာ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအား CI လက္မွတ္ထုတ္ ေပးရန္ သေဘာတူထားသည္။

သို႔ေသာ္ ယင္းကတ္မ်ားကို ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာကတည္းက ထုတ္ေပးရန္ စီစဥ္ခဲ့ၾကေသာ္ လည္း အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳး ေၾကာင့္ ယေန႔အခ်ိန္ထိ ထုတ္ေပး ႏုိင္ျခင္းမရွိေသးေပ။

‘‘CI ထုတ္ေပးေရးမွာ အစိုးရ ဘက္က သတင္းထုတ္ျပန္မႈေတာ္ ေတာ္ေလး အားနည္းေနတယ္။ CI အတြက္ ဘယ္ေလာက္ကုန္ မယ္ဆိုတာလည္း မေၾကညာဘူး။ ဘယ္ရက္ကို ထုတ္ေပးပါမယ္ ဆို တာလည္း မေၾကညာဘူး။ ရက္ ေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳးေျပာင္းေနတာ။ ရက္ေျပာင္းသြားေတာ့လည္း အ သိမေပးျပန္ဘူး။ ေနာက္ၿပီး CI  လက္မွတ္ထုတ္ေပးရင္လည္း နယ္ေက်ာ္ၿပီး လုပ္ရမယ့္သူေတြရွိ တယ္။ အဲဒီသူေတြကိုလည္း ထုိင္း ရဲအဖမ္းမခံရေအာင္ ေျပာဆိုထား ေပးေစခ်င္တယ္’’ဟု ထုိင္းေရာက္ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအေရး တက္ ႂကြလႈပ္ရွားသူ ကိုေစာေမာင္က ေျပာသည္။

ယင္းလက္မွတ္မ်ား ထုတ္ ေပးေရး၊ CI စခန္းမ်ားဖြင့္လွစ္ ရန္ ေလလံေအာင္ျမင္ထားသည့္ စခန္းတာဝန္ရွိသူမ်ားသည္လည္း တစ္ရက္ စခန္းငွားရမ္းခအျဖစ္ ကုန္က်စရိတ္ မ်ားျပားလာ ေၾကာင္း CI စခန္းတာဝန္ရွိသူမ်ား က ေျပာသည္။

CI စခန္းေလလံေအာင္ျမင္ ထားသူမ်ားသည္ စခန္းအတြက္ ျမန္မာအစိုးရထံ က်ပ္ေငြသိန္း ခုနစ္ရာ စေပၚတင္ေပးရသည္။ CI စခန္းအတြက္ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာကတည္းက ယင္းစခန္း မ်ားကို ငွားရမ္းၿပီး ဝန္ထမ္းေျခာက္ ဦးလည္း ခန္႔ထားသည္ကို ေတြ႕ရ သည္။

‘‘ဟိုရက္ထုတ္ေပးမယ္၊ ဒီ ရက္ထုတ္ေပးမယ္နဲ႔ ေတာ္ေတာ္ ေလးၾကာေနၿပီ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ စခန္းအတြက္ အေဆာက္အအံု ငွားထားရတယ္။ ဝန္ထမ္းေတြ အ ဆင္သင့္ခန္႔ထားရတယ္။ လက္ မွတ္ထုတ္ေပးဖို႔အတြက္ အဆင္ သင့္ျပင္ထားရတာ တစ္ေန႔တစ္ ေန႔ ကုန္က်တဲ့စရိတ္ေတြက မ နည္းဘူး။ အလုပ္သမားေတြမွာ လည္း တစ္ေန႔တစ္ေန႔ သက္တမ္းေတြက ကုန္ေနၾကၿပီ။ သူတို႔အ ေပၚပိုင္းမွာ ျပႆနာရွိေနရင္ လည္း ဒီအလုပ္သမားေတြအ တြက္ေတာ့ လုပ္ေပးရမွာေပါ့’’ ဟု CI စခန္းတာဝန္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာသည္။

ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအား CI လက္မွတ္ထုတ္ေပးရန္ ထုိင္းအစိုးရဘက္က သေဘာတူလက္မွတ္ ေရးထိုးထားၿပီး ျမန္မာအစိုးရ ဘက္က ထုတ္ေပးမည့္ရက္ အ တည္ျပဳေပးရန္သာ က်န္ရွိေတာ့ ေၾကာင္း ထုိင္းႏိုင္ငံဆုိင္ရာ ျမန္မာ သံ႐ံုးမွ အလုပ္သမားသံအရာရွိ ဦးမိုးေအာင္ခိုင္က ေျပာသည္။

‘‘ထုိင္းအစိုးရဘက္ကေတာ့ အကုန္ၿပီးသြားၿပီ။ ျမန္မာအစိုးရ ဘက္ကပဲ က်န္ေတာ့တာေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္က ေျမျပင္ဆင္းေနရတဲ့ သူဆိုေတာ့ အကုန္သိေနတယ္ ေလ။ ျမန္ျမန္ထုတ္ေပးေစခ်င္တာ ေပါ့’’ဟု ၎က ဆိုသည္။ ျမန္မာအလုပ္သမားဝန္ႀကီး ဌာနသည္ CI လက္မွတ္မ်ားကို ဇန္နဝါရီ ၁၆ ရက္၌ ထုိင္းႏိုင္ငံ တစ္ဝန္း စခန္းေျခာက္ခုဖြင့္လွစ္ ကာ ထုတ္ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကညာထားသည္။

ယင္းႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာ အစိုးရဘက္က အထက္က ၫႊန္ၾကားခ်က္မလာေသး၍ ျဖစ္ ေၾကာင္း အလုပ္သမားဝန္ႀကီးဌာ န အၿမဲတမ္းအတြင္းဝန္ ဦးမ်ိဳး ေအာင္က ေျပာသည္။

CI လက္မွတ္ထုတ္ေပးပါက ပန္းေရာင္ကတ္ကိုင္ေဆာင္ထား ေသာ ျမန္မာလုပ္သားမ်ားသည္ လက္ရွိ ကိုင္ေဆာင္ထားေသာ ပန္းေရာင္ကတ္မ်ားျပသ၍ ဆဲဗင္းအလဲဗင္းစတိုးဆုိင္မ်ားတြင္ ဘတ္ေငြသံုးရာေပးသြင္းကာ CI ကတ္ ျပဳလုပ္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးမိုး ေအာင္ခိုင္က ေျပာသည္။

ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအား မည္သူမည္ဝါျဖစ္ေၾကာင္း သက္ ေသခံလက္မွတ္ (CI)မ်ားထုတ္ ေပးရန္ ဇန္နဝါရီ ၁၃ ရက္က ထုိင္းႏိုင္ငံရွိ ဆဲဗင္းအလဲဗင္းစတိုးဆိုင္ အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ Mr. Weeradej Ackapolpanich ႏွင့္ ျမန္မာအလုပ္သမား သံအရာရွိတို႔ ထုိင္း-ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ Counter Service လက္မွတ္ေရးထိုးထား သည္။

ျမန္မာလုပ္သားမ်ားအား အသစ္ထုတ္ေပးရန္ ျပင္ဆင္ေန သည့္ CI ကတ္မ်ားသည္ ေလးႏွစ္ သက္တမ္းရွိၿပီး ဗီဇာ ၂ ႏွစ္ပါဝင္ မည္ျဖစ္သည္။

မဲေဆာက္၊ မယ္ဆုိင္၊ ရ ေနာင္း၊ ဘန္ေကာက္တြင္ စခန္း တစ္ခုစီႏွင့္ မဟာခ်ိဳင္ၿမိဳ႕မ်ား၌ စခန္းႏွစ္ခု စုစုေပါင္းလက္မွတ္ ထုတ္ေပးမည့္ စခန္းေျခာက္ခုရွိ မည္ျဖစ္သည္။

CI မ်ားရရွိေအာင္ ျပဳလုပ္ ေပးမည္ဟု ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစု ၾကည္က ထုိင္းႏိုင္ငံ မဟာခ်ိဳင္ ၿမိဳ႕၌ ေရႊ႕ေျပာင္းျမန္မာလုပ္သား မ်ားႏွင့္ ၂၀၁၆ ဇြန္လ ၂၃ ရက္က လာေရာက္ေတြ႕ဆံုစဥ္ ေျပာၾကား ခဲ့သည္။