EITI တြင္ ေဖာ္ျပသည့္ ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈ၀င္ေငြ လုပ္ငန္းတစ္ခုလံုးကို ကုိယ္စားမျပဳႏုိင္ဟုဆို

 ႏုိင္ငံတကာသို႔ ထုတ္ ေဖာ္ျပသရန္ ျပင္ဆင္ေနေသာ ျမန္မာ့တြင္းထြက္သယံဇာတတူး ေဖာ္ထုတ္လုပ္မႈ ပြင့္လင္းျမင္သာ စြာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးအ စီရင္ခံစာ (EITI) တြင္ ေဖာ္ျပထား သည့္ ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈမွ ရရွိေငြသည္ လုပ္ငန္းတစ္ခုလံုးကို ကိုယ္စားျပဳမည္မဟုတ္ေၾကာင္း သံုးပြင့္ဆိုင္ၫြန္႔ေပါင္းအဖဲြ႕က ဆုိ သည္။

ထို EITI အစီရင္ခံစာတြင္ ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္ထုတ္လုပ္မႈ မွ ျမန္မာႏုိင္ငံက အသားတင္ရရိွ သည့္ ေငြေၾကးသည္ အေမရိကန္ ေဒၚလာသန္း ၆၅၀ ေက်ာ္ရွိသည္ဟုေဖာ္ျပခဲ့သည္။ အဆိုပါပမာဏ သည္ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ ဘ႑ာႏွစ္ အတြင္း ေက်ာက္စိမ္းတဲြေရာင္းခ် မႈ အမ်ားဆံုးရွိခဲ့သည့္ ကုမၸဏီ ၃၀ ကို အေျခခံ၍ တြက္ခ်က္ထားျခင္း ျဖစ္သည္။

ဖားကန္႔ႏွင့္ လံုးခင္းေဒသ တြင္ ေက်ာက္စိမ္းလုပ္ငန္း လုပ္ ကိုင္ေနသည့္ ကုမၸဏီေပါင္း ၈၅၀ ရွိသည့္အနက္ ေက်ာက္စိမ္းေရာင္းခ်မႈမ်ားခဲ့သည့္ ကုမၸဏီ ၃၀ေက်ာ္မွ စာရင္းမ်ားႏွင့္ တုိက္ဆုိင္စစ္ေဆးထားေသာ ေငြပမာဏျဖစ္သည္။

‘‘ေက်ာက္စိမ္းျပပဲြမွာ ကုမၸ ဏီ ၇၂၀ ေက်ာ္ လာေရာင္းေပ မယ့္ ပိုေရာင္းရတဲ့ ကုမၸဏီ ၃၀ ရဲ႕ ပမာဏကိုပဲ တိုက္ဆုိင္စစ္ေဆးဖို႔ ယူလိုက္တာပါ’’ ဟု ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ရတနာ လုပ္ငန္းမွ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးေဇာ္ေအာင္ က ေျပာသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ေက်ာက္စိမ္း ထုတ္လုပ္မႈမွ ရရွိေငြသည္ ႐ႈပ္ ေထြးမႈမ်ားရွိေနေသာေၾကာင့္ အ စိုးရေငြကို ေသခ်ာစိစစ္ရန္ အ ခက္အခဲမ်ားရွိခဲ့ေၾကာင္း အဆုိပါ အစီရင္ခံစာ ေရးဆြဲရာတြင္ ပါ၀င္ ခဲ့သူမ်ားထံမွ သတင္းရရွိသည္။ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ UMFCCI ကုန္ သည္ႀကီးမ်ားႏွင့္ စက္မႈလက္မႈ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္းခ်ဳပ္႐ံုး တြင္ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္က က်င္းပ ျပဳလုပ္ေသာ သတင္းစာ ရွင္း လင္းပဲြ၌ သံုးပြင့္ဆုိင္ၫြန္႔ေပါင္း အဖဲြ႕တြင္ပါ၀င္ေသာ ဘ႑ာေရး ဒု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ သိမ္းႏွင့္ အစိုးရအဖဲြ႕၀င္မ်ား၊ အ ရပ္ဘက္ အဖဲြ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားကလည္း ေရနံႏွင့္ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႕လုပ္ငန္းတစ္ခု လံုးမွ ရရွိသည့္ေငြေၾကးကုိ ကိုယ္ စားျပဳႏုိင္ေသာ္လည္း ေက်ာက္ စိမ္း လုပ္ငန္းမွ ရရွိေငြအားလံုးကုိ ကုိယ္စားမျပဳေၾကာင္း တညီ တၫြတ္တည္းေျဖၾကားခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံက ကိုယ္စားျပဳ တင္ရမည့္ EITI အစီရင္ခံစာတြင္ ေက်ာက္စိမ္းလုပ္ငန္းမွ ၆၅ ရာ ခုိင္ႏႈန္းခန္႔သာ ပါ၀င္မည္ျဖစ္ သည္။ လုပ္ငန္းတစ္ခုလံုးမွ ရရွိ ေငြအားလံုးပါ၀င္မည္မဟုတ္ေပ။ မၾကာေသးမီက သဘာ၀သယံဇာ တမ်ား မေလ်ာ္မကန္ထုတ္ယူမႈ မ်ား၊ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈမ်ားကို စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္သည့္ Gloal Witness အဖဲြ႕ႀကီးက ေဖာ္ထုတ္ ထားသည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေက်ာက္ စိမ္းထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္း၏ တန္ ဖိုးမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၃၁ သန္းရွိၿပီး အဆုိပါ ကိန္းဂဏန္း သည္ အစိုးရက်န္းမာေရးအသံုး စရိတ္၏ ၄၆ ဆရွိသည္ဟု ဆုိ သည္။ တစ္ႏုိင္ငံလံုး၏ တရား၀င္ အသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈတန္ ဖိုး GDP ၏ ၄၈ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔ရွိ သည္။ Global Witness က ေဖာ္ျပသည့္ ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္ သည့္ လုပ္ငန္း၏တန္ဖိုး အေမ ရိကန္ေဒၚလာ ၃၁ သန္းႏွင့္ ႏုိင္ငံ တကာသို႔ ခ်ျပရန္ ျပင္ဆင္ေန သည့္ ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈမွ ရရွိေငြသည္ အဆ ၅၀ ခန္႔ကြာ ဟေနသည္။ ထိုသို႔ ကြာဟေနျခင္း မွာ လုပ္ငန္းတစ္ခုလံုး၏ တန္ဖိုး တြက္ခ်က္မႈႏွင့္ EITI အစီရင္ခံ စာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ တြက္ ခ်က္မႈ မတူညီျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္ ေၾကာင္း သံုးပြင့္ဆုိင္ ၫြန္႔ေပါင္း အဖြဲ႕က ရွင္းျပသည္။